سفر به جزیره‌ای ناشناخته اما کوچک

سفر به جزیره‌ای ناشناخته اما کوچک

نبود دسترسي، امکانات رفاهي و بهداشتي مناسب برای حضور گردشگران داخلي و خارجي و عدم تبليغات و معرفي اين مکان از دلايل ناشناخته ماندن چمن متحرک تکا است. اما اين دليلي نمي‌شود تا ما از زيبايي‌هاي اين پديده عجيب و غريب و هميشه سبز صحبتي نکنيم.

«چملي گول» در زبان محلي يعني «جزيره‌اي از چمن روي برکه»، چمن متحرک چملي، قطعه‌ی بزرگي از ني‌هايي است که بر اثر هم چسبيدن ريشه‌ی آن‌ها بدون ارتباط زمين بر روي آب شناور مانده.

اين چمن به صورت جزيره‌اي متحرک با مساحت بيش از ۱۰۰ مترمربع بر روي برکه‌اي کوچک خودنمايي مي‌کند که با وزش باد و جريان هوا به جهات مختلف تغيير مسير داده و حرکت مي‌کند. همين امر موجب منحصر به فرد شدن اين جاذبه طبيعي شده است.

کل مساحت اين برکه عجيب به وسعت يک هکتار است. در ميان دره‌اي عميق قرار گرفته که نيزارها، چمن سرسبز درختان بلند و گل‌هاي زيبا، اطراف آن جلوه‌اي خاص و طبيعي و زيبا به آن بخشيده است.

چمن به صورت معلق و شناور در وسط اين برکه قرار گرفته و داراي پوشش گياهي کاملا مطلوب و مناسب است و حتي در فصل زمستان و سرماي هوا نيز چمن آن سبزي خود را از دست نمي‌دهد.

از علت حرکت و شناور بودن اين چمن شگفت‌انگيز اطلاعي دقيق در دست نيست. اما برخي کارشناسان علت آن را انطباق با حرکت وضعي زمين و عده‌اي ديگر این موضوع ناشي از عوامل طبيعي و وزش باد مي‌دانند.

قطعه‌ی چمن متحرک به صورت يک، نيم قوس کماني وسط برکه شناور است و هنگام حرکت جاذبه‌ی فوق‌العاده‌اي را ايجاد مي‌کند. از اين لحاظ يکي از مناطق مهم طبيعي و گردشگري آذربايجان غربي محسوب مي‌شود. عمق اين برکه زياد بوده و ماهي و مرغابي‌هاي وحشي در اطراف اين چمنزار جلوه و زيبايي خاصي را پديد آورند.

به دلیل وجود لجن‌زار و نیزار اطراف دریاچه نزديک شدن به محدوده‌ی آن مشکل است و تنها از طرف شرق آن راه باريکی منتهي به محدوده و ساحل درياچه می‌توان پیدا کرد. اگر چمن در صورت حرکت به ساحل نزديک شد گردشگران مي‌توانند بر روي آن بايستد اما اگر بر اثر وزش باد حرکت کرد بايد يا منتظر ماند دوباره چمن به ساحل نزديک شود یا باید تا رسیدن به ساحل شنا کرد.

عمق اين برکه زياد است و براساس سنجش اوليه ۸ تا ۱۵ متر در نظر گرفته شده است.

حرکت چمن متحرک تنها در یک فاصله‌ی کوتاه ۵ تا ۶ متري است، حرکتی که عملا محسوس نیست؛ ولي در صورت وجود باد و توقف کافي مي‌توان به حرکت آن پي برد. به علت بزرگ و سنگين بودن چمن، انسان می‌تواند بدون مشکل بر روي آن حرکت کند. تنها ممکن است نقاطی که ضخامت چمن کم است در اثر فشار پايين رفته و پاها درون آب فرو برود.

بر اساس بررسي‌هاي به دست آمده اين منطقه متعلق به دوره‌ی سوم زمين شناسي است و این مکان هم از ريشه‌هاي به هم تنيده شده‌ی ني‌ها به وجود آمده است. از این روز با وزش باد به راحتي حرکت مي‌کند.

چمن متحرک در روستاي «وير» در فاصله‌ی حدود ۲۰ کيلومتري شرق شهر «تکاب» در استان آذربايجان غربي قرار دارد. چمن در سمت غرب روستا و در فاصله‌ی حدود ۱ کيلومتري آن قرار دارد. برای دیدن چمن لازم است کمی پیاده‌روی کنید و در اين فاصله می‌توانید از مناظر طبيعي اطراف اين درياچه، که بسيار بديع و منحصر به فرد است، استفاده کنید. براي رفتن به اين چمن دو راه وجود دارد، راه اول استفاده از جاده‌ی تکاب به بدرلو است که بعد از روستاي «يلقون آغاج» قرار دارد و راه دوم از سمت تخت سليمان، از جاده‌ی همپا به بدرلو است، درست نرسيده به روستاي قوشه بلاغ (به راه ميانبر قوشه بلاغ به بدرلو وارد شوید. بعد از طي چند کيلومتر به روستاي «وير» خواهید رسید و چمن را خواهید دید.)

تکه‌ای از استان آذربایجان غربی ما را به تماشای طبیعت رمزآلودش دعوت می‌کند. به سوی ناشناخته‌ای از ایران رهسپاریم و کنجکاوی لحظه‌ای ما را رها نمی‌کند.

 

چَملی گول، بی‌نظیرترین پدیده‌ی ایران

بین دره‌ای عمیق و پس از گذر از کنار گل‌های زیبا و درختان سر به فلک کشیده «چملی گل» در میان نیزارهای بلند دیده می‌شود. دریاچه‌ای که در یک منطقه‌ی باتلاقی قرار گرفته است.

پدیده‌ای که به تماشای آن نشسته‌ایم چیزی شبیه به سایردریاچه‌های ایران نیست. در کنار لذت بردن از سکوت بی‌بدیل منطقه آنچه که در ابتدا نظرمان را به خود جلب می‌کند پوشش سبزی است که در میان دریاچه قرار دارد. مساحت این جزیره‌ی سبز ۸۰ متر مربع است. این قطعه‌ی شناور در زیباترین حالت حدود ۵ تا ۸ متر با کناره‌ی دریاچه فاصله دارد و در ۴ فصل سال منظره‌ی دیدنی خود را حفظ می‌کند.

کمی دقت و خیره شدن به دریاچه کافی است تا متوجه حرکات جزیره‌ی اسرارآمیز داخل آن شوید. این جزیره هر از چندگاهی تکانی به خودش می‌دهد و در میان آب برکه به گردش در می‌آید. شاید فکر کنید خیالاتی شده‌اید اما اگر صدها بار دیگر هم به وسط برکه نگاه کنید این حرکت جزیره است که شما را محو تماشای خودش می‌کند. همین حرکت باعث شده تا قطر دریاچه به مرور زیاد شود از این رو قطر قطعه متحرک هم بیشتر شده است.

 

به راستی این جزیره از کجا آمده است؟

زیاد به این سوالات فکر نکنید چرا که اگر پاسخی برای آن‌ها داشتیم دیگر رمز و رازی در این منطقه باقی نمی‌ماند. کسی درباره‌ی اینکه این پوشش سبز از کجا آمده نظری ندارد. اما خیلی‌ها می‌دانند که ریشه‌های نی‌های بلندی که روی این جزیره قرار دارند، در هم تنیده و قطعه‌ی بزرگ و شناوری را بر روی دریاچه ایجاد کرده است. نی‌های این جزیره تا ۲ متر هم قد کشیده‌اند.

علت حرکات وقت و بی‌وقتش هم هنوز رازی سر به مهر است. عده‌ای می‌گویند که این جزیره با حرکت وضعی زمین به حرکت در می‌آید و برخی هم عوامل طبیعی و وزش باد  را عامل حرکت آن می‌دانند.

هر چه هست می‌توانید از تماشای زیبایی‌های این پدیده لذت ببرید اما انتظار کشف واقعیت را نداشته باشید!

 

دیدنی‌ها و تفریحات

زمانی که به این منطقه پا می‌گذارید دوربین عکاسی را فراموش نکنید. اگر بدون هیچ عکسی از این منطقه و پدیده‌ی شگفت‌انگیز آن بازگردید حسرت خواهید خورد.

اگر دوست دارید کمی هیجان را چاشنی گشت و گذارتان کنید می‌توانید هنگام نزدیک شدن جزیره‌ی چمنی به ساحل روی آن بروید، این جزیره آنقدر بزرگ و سنگین هست که وزن شما را تاب بیاورد اما بدانید که اگر به حرکت در بیاید باز گشت شما به ساحل دیگر دست خودتان نخواهد بود مگر اینکه تن به آب بزنید و شنا کنید. البته به دلیل نبودن شرایط ایمنی و حفظ این اثر از آسیب‌ها این کار توصیه نمی‌شود. همچنین می‌توانید در منطقه‌ی اطراف برکه به پیاده روی بپردازید و از تماشای جلوه‌های خدادادی لذت ببرید. یا اینکه بساط پیک نیک خود را برپا کنید و خاطره‌ای خوش برای خود و همراهان‌تان بسازید.

 

آغاز و سرانجام دریاچه

آب دریاچه از اعماق زمین تامین می‌شود. چشمه‌های جوشانی که در عمق دریاچه هستند آب را از اعماق زمین به دریاچه منتقل می‌کنند. در کنار این چشمه‌ها، چشمه‌های دیگری نیز از اطراف به دریاچه می‌ریزند.

آبی که سرریز و از دریاچه خارج می‌شود در کانال کوچکی جریان پیدا می‌کند و در گذر از چمنزارهای اطراف، آن‌ها را سیراب می‌کند.

 

نامگذاری پدیده

معروف‌ترین نام این جزیره‌ی شناور «چَملی گول» است که یعنی برکه‌ای که در وسط آن جزیره‌ای از چمن قرار دارد. چملی گل به چمن متحرک، جزیره‌ی شناور و چملی نیز شهرت دارد.

 

پوشش گیاهی و جانوری

نیزار، چمنزار، درختان سر به فلک کشیده‌ی بید و چنار و گل‌های رنگارنگ در جای جای دره دیده می‌شود.

برکه بسیار عمیق است اما جانوران آبزی در آن جایی ندارند. وجود مرغابی‌های وحشی در اطراف برکه و چمنزار جلوه‌ای خاص به این منطقه داده است.

 

کجا بمونیم؟

برای بازدید از این تالاب می‌توانید در شهرستان «تکاب» اقامت کنید. بعضی از شهرهای استان‌های زنجان، کردستان و آذربایجان شرقی هم با فاصله‌ی ۳ تا ۴ ساعت از این پدیده قرار گرفته‌اند.

اگر به اصول کمپینگ در طبیعت آشنایی دارید می‌توانید کمپی برپا کنید و از اقامت در طبیعت لذت ببرید.

 

بهترین فصل سفر

با آغاز فصل بهار بسیاری از اهالی تکاب، شهرهای جنوبی آذربایجان غربی، اهالی استان‌های زنجان، کردستان و آذربایجان شرقی به سوی این جاذبه‌ی طبیعی اسرارآمیز می‌آیند تا لحظات خوبی را در کنار خانواده و دوستان خود بگذرانند. این منطقه بهار و تابستان بسیار زیبا و سرسبزی دارد. اگر سرمای هوا برای‌تان مهم نیست می‌توانید در فصول سرد سال هم به دیدن این جزیره شناور بروید. زیاد به حرف کسانی که می‌گویند در چهار فصل سال این جزیره سبز است اعتماد نکنید زیرا معمولا پدیده‌ای نیست که از سرمای گزنده‌ی زمستان و باد‌های پاییزی در امان بماند. قضاوت با خودتان است!

 

دغدغه‌های کارناوالی

چنین پدیده‌ی شگفت‌انگیزی که به صورت طبیعی شکل گرفته است می‌تواند به یکی از جاذبه‌های مهم شهرستان تکاب تبدیل شود اما متاسفانه از ابتدایی‌ترین امکانات به عنوان یک جاذبه‌ی گردشگری محروم است. دسترسی مناسب، تنها یکی از کمبودهای مهم این دریاچه است و باید ایجاد امکانات رفاهی و بهداشتی متناسب با نیاز گردشگران داخلی و خارجی نیز مورد توجه قرار گیرد. همچنین عدم معرفی و انجام تبلیغات موثر موجب فراموشی و ناشناخته ماندن این مکان شده است. با وجود همه‌ی این کمبودها سالانه حدود پنج هزار گردشگر داخلی و ۲۰۰ گردشگر خارجی بازدید از چملی گول را در برنامه‌ی خود قرار می‌دهند، این در حالی است که این منطقه هنوز در فهرست میراث ملی قرار نگرفته است.

پیشنهادات کارناوالی

در سفر به آذربایجان غربی از چشیدن نقل و حلواهای ارومیه غافل نشوید. این تجربیات شیرین لذت سفر شما را دو چندان می‌کنند.

برای تماشای دیگر جاذبه‌های تکاب همچون قلعه اربابان، مسجد جامع تکاب و تخت سلیمان حتما برنامه‌ریزی داشته باشید.

بردن خوراکی و آب آشامیدنی را فراموش نکنید تا مجبور نباشید به دلیل گرسنگی تماشای حرکت جزیره‌ی شناور را از دست بدهید.

لباس اضافه همراه داشته باشید که اگر خیس شدید مشکلی برای‌تان به وجود نیاید.

طبیعت بکر منطقه را با زباله‌ها و دیگر آسیب‌ها تخریب نکنید. طبیعت در صورتی جلوه‌های زیبا‌ی خود را به چشمان شما هدیه می‌کند که با آن مهربان باشید.